Wypadek w drodze do pracy i z pracy ZUS

Jak ZUS definiuje wypadek w drodze do i z pracy? Jakie świadczenia przysługują za wypadek w drodze do pracy? Czy za wypadek w drodze do pracy należy się jednorazowe odszkodowanie z ZUS? Dowiedz się więcej o postępowaniu ZUS, gdy pracownik uległ wypadkowi w drodze do lub z pracy.

Wypadek w drodze do pracy definicja ZUS

Definicja pojęcia „Wypadek w drodze do pracy lub z pracy” została opisana w ustawie dotyczącej Emerytur i rent z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U.2022.504 Art. 57b).

Zgodnie z treścią ustawy, wypadkiem w drodze do i z pracy będzie nagłe zdarzenie wywołane czynnikiem zewnętrznym, które miało miejsce w czasie przemieszczania się z miejsca zamieszkania pracownika do zakładu pracy lub odwrotnie. Urząd nie zdefiniował jednoznacznie początku i końca drogi, ale w orzecznictwie za drogę do pracy i z pracy uważa się trasę pokonaną od momentu przekroczenia drzwi mieszkania aż do bramy zakładu pracy. W ustawie uwzględniono również, że droga po której przemieszczał się pracownik powinna być najkrótsza z możliwych i nieprzerwana. Dodatkowo, za wypadek w drodze z pracy uzna się przemieszczanie pracownika do miejsca:

• innego zatrudnienia,
• wykonywania powierzonych funkcji,
• spożywania posiłków,
• pobierania nauk lub studiów.

Za wypadek przy pracy uznaje się czasem zdarzenie, do którego doszło po przerwaniu drogi, o ile przerwa była życiowo uzasadniona. Droga przemieszczania się nie musi być również najkrótsza, ale ze względów komunikacyjnych powinna zostać udowodniona jako najdogodniejsza.

Postępowanie dotyczące wypadku w drodze z pracy i do pracy

Obowiązkiem pracownika jest możliwie najszybsze poinformowanie pracodawcy o wypadku w drodze do lub z pracy. W takiej sytuacji pracodawca zostaje zobowiązany do wszczęcia postępowania powypadkowego. Okoliczności zdarzenia muszą zostać opisane w karcie wypadku, którą sporządza pracodawca. Na dopełnienie tej formalności obowiązuje termin 14 dni od dnia wypadku. Do dokumentacji należy dołączyć także oświadczenie pracownika o wypadku oraz (zebrane przez służby badające zdarzenie) dowody potwierdzające te zeznania. Tak przygotowane dokumenty należy przekazać do ZUS bez zbędnej zwłoki.

Odmowa uznania zdarzenia za wypadek w drodze do pracy i z pracy

Jeżeli pracodawca odmówi uznania zdarzenia za wypadek w drodze do lub z pracy, będzie musiał zawrzeć w karcie wypadku stosowne uzasadnienie. Świadczenia ZUS nie zostaną przyznane osobom, które przerwały drogę do pracy z przyczyny życiowo nieuzasadnionej. Zdarzają się również sytuacje, gdy przerwanie drogi było życiowo uzasadnione, ale przekroczyło granice potrzeby. W takiej sytuacji nie będzie można sklasyfikować zdarzenia jako wypadek przy pracy i przyznać świadczeń. 

Świadczenia ZUS za wypadek w drodze do lub z pracy

Jakie świadczenia ZUS należą się pracownikowi, który uległ wypadkowi w drodze do pracy lub z pracy? Poszkodowany może liczyć na:

• wynagrodzenie chorobowe (pierwsze 33 dni),
• zasiłek chorobowy (kolejne 182 dni),
• zasiłek rehabilitacyjny (12 miesięcy),
• rentę z tytułu niezdolności do pracy.

Wynagrodzenie chorobowe za wypadek w drodze do pracy

W pierwszej kolejności, poszkodowany ma prawo do wynagrodzenia chorobowego (wypłacanego przez pracodawcę) przez pierwsze 33 dni niezdolności do pracy. Okres niezdolności do pracy zostaje skrócony do 14 dni dla pracowników, którzy ukończyli 50 rok życia. Wynagrodzenie powinno mieć wysokość 100% podstawy wymiaru zasiłku, nawet wtedy, gdy poszkodowany przebywa w szpitalu.

Zasiłek chorobowy za wypadek w drodze do pracy i z pracy

Gdy po 33 dniach zwolnienia pracownik nadal pozostaje niezdolny do pracy, ZUS rozpoczyna wypłacanie zasiłku chorobowego z tytułu ubezpieczenia chorobowego. Ubezpieczenie wypadkowe nie ma w tym przypadku zastosowania, ponieważ dotyczy ono tylko i wyłącznie wypadków przy pracy. Świadczenie w wysokości 100% podstawy wymiaru zasiłku będzie wypłacane przez maksymalnie 182 dni.

Zasiłek rehabilitacyjny za wypadek w drodze do pracy

Po upływie tego okresu, pracownik pozostający niezdolny do pracy może ubiegać się o przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego. Zasiłek przysługuje w sytuacji wypadku w drodze do i z pracy na zasadach ogólnych i można go pobierać przez dokładnie 12 miesięcy. Wysokość zasiłku rehabilitacyjnego za wypadek przy pracy to odpowiednio:

• 90% podstawy wymiaru zasiłku chorobowego przez pierwsze 3 miesiące,
• 75% podstawy wymiaru zasiłku chorobowego przez pozostałe 9 miesięcy.

Renta za wypadek w drodze do pracy i z pracy

Niezdolność do pracy stwierdzona przez lekarza orzecznika ZUS po upływie wszystkich opisanych wyżej okresów upoważnia do przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy.

Wypadek w drodze do pracy lub z pracy a odszkodowanie ZUS

Jednorazowe odszkodowanie z ZUS z tytułu wypadku w drodze do pracy w 2022 roku nadal nie zostało wprowadzone. Oznacza to, że pracownik, który uległ wypadkowi w drodze do pracy nie może liczyć na jednorazowe odszkodowanie z ZUS. Przepisy przewidują wypłatę odszkodowania wyłącznie z tytułu wypadku przy pracy.

Odszkodowanie można jednak uzyskać z innych źródeł. Często zdarza się, że pracownicy zostają objęci ubezpieczeniem grupowym, które obejmuje takie zdarzenia jak wypadek przy pracy. Aby uzyskać więcej informacji na ten temat, należy zwrócić się do ubezpieczyciela w zakładzie pracy.

FAQ - Często zadawane pytania

• Wypadek w drodze do pracy – kto płaci chorobowe?

  Do wypłaty wynagrodzenia chorobowego przez 33 dni zobowiązuje się pracodawcę poszkodowanego, który zgłosił go do ubezpieczeń społecznych. Po upływie tego okresu, zasiłek chorobowy przez 182 dni zaczyna wypłacać Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

• Wypadek w drodze do pracy – jakie dokumenty są potrzebne?

  Pracodawca, któremu zgłoszono wypadek w drodze do pracy, zostaje zobowiązany do sporządzenia karty wypadku. Powinien uzyskać również oficjalne oświadczenie pracownika na temat zdarzenia, oraz dowody zabrane przez służby badające sprawę (o ile zostały wezwane na miejsce zdarzenia). Taki zestaw dokumentów przekazywany jest następnie do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. 

• Jaki kod ZUS przy wypadku w drodze do pracy?

  W sytuacji jaką jest wypadek w drodze do lub z pracy, zasiłek chorobowy przysługuje z ubezpieczenia chorobowego. Oznacza to, że zasiłek należy wykazać kodem świadczenia 313.

Czytaj więcej:

Karta wypadku w drodze do pracy lub z pracy: https://www.zus.pl/swiadczenia/swiadczenia-z-tytulu-wypadkow-oraz-chorob-zawodowych/protokol-powypadkowy-i-karta-wypadku